Różne sytuacje życiowe mogą spowodować, że tematyka dzisiejszego wpisu okaże się dla Ciebie przydatna.

Umieszczenie w domu osoby społecznej (dalej też: DPS) to zawsze trudna decyzja dla każdej ze stron.

Dziś przybliżę tę tematykę z jednej z dwóch istotnych perspektyw.

I. Jak umieścić osobę chorą w domu pomocy społecznej?

Istnieją dwa podstawowe sposoby umieszczania osób w domu pomocy społecznej. Pierwszy z nich – najprostszy –  na wniosek samego zainteresowanego. Jest to tryb dobrowolny i reguluje go ustaw o pomocy społecznej.

Umieszczenie chorego w Domu Pomocy Społecznej | DPS

Drugi tryb, który omówimy szerzej tzw. przymusowy, może odbyć się wyłącznie na podstawie orzeczenia sądu opiekuńczego. Tryb ten nazywany jest przymusowym, ponieważ brak jest w tym przypadku zgody chorego. Umieszczenie w placówce odbywa się na podstawie przepisów o ochronie zdrowia psychicznego.

W obu wyżej wymienionych sytuacjach przyjęcie do DSP może dotyczyć tylko osoby, która wskutek choroby psychicznej lub upośledzenia umysłowego nie jest zdolna do zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych i nie ma możliwości korzystania z opieki innych osób, a także potrzebuje stałej opieki i pielęgnacji, lecz nie wymaga leczenia szpitalnego.


II. Jak umieścić osobę chorą w DPS, gdy nie wyraża ona zgody?

Zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, jeżeli osoba chora lub jej opiekun nie wyrażają zgody na przyjęcie jej do domu pomocy społecznej, a brak opieki zagraża życiu tej osoby organ do spraw pomocy społecznej może wystąpić do sądu opiekuńczego miejsca zamieszkania tej osoby z wnioskiem o przyjęcie do domu pomocy społecznej bez jej zgody.

Z wnioskiem, o którym mowa o umieszczenie w DPS może wystąpić również kierownik szpitala psychiatrycznego, jeżeli przebywająca w nim osoba jest niezdolna do samodzielnego zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych, a potrzebuje stałej opieki i pielęgnacji, natomiast nie wymaga dalszego leczenia w tym szpitalu.

W przypadku wpłynięcia do sąd wniosku właściwego organu to sąd opiekuńczy decyduje o skierowaniu do DSP osoby chorej.

O kosztach pobytu w DPS, przeczytasz w artykule, który znajdziesz tutaj.

III. Czy osoba chora może wyrazić zdanie we własnej sprawie?

Przepisy prawa nie są całkowicie dowolne w zakresie umieszczenia chorego w DPS. Przewidują one szereg zabezpieczeń dla osoby chorej, która miałaby zamieszkać w DPS.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 9 lutego 2011 roku wskazał, że

Umieszczenie w domu pomocy społecznej, służące zapewnieniu koniecznej opieki medycznej oraz zadowalających warunków życiowych, bez zgody osoby zainteresowanej, jest środkiem podejmowanym w interesie tej osoby. Względy te nakazują w tych sprawach zachowanie szczególnej staranności przy gromadzeniu materiału dowodowego oraz zapewnienie zainteresowanemu, na ile jest to możliwe w danej sprawie, udziału w czynnościach sądowych.

IV. Przebieg postępowania w sprawie przymusowego umieszczenia w DPS-ie.

Osobie chorej przyznaje się status uczestnika postępowania, co oznacza, że będzie miała ona szansę wypowiedzenia się przed sądem. Dodatkowo status uczestnika, a więc osoby, która będzie miała szansę wypowiedzenia się przed sądem będą miały wnioskodawca, przedstawiciel ustawowy osoby, której wniosek dotyczy, czyli np. rodzic. Dodatkowo sąd poinformuje o toczącym się postępowaniu także małżonka chorego albo osobę, która faktycznie sprawuje opiekę nad chorym.

Warto wskazać, że postępowanie dotyczące wniosku o umieszczenie w DPS obwarowane jest stosunkowo krótkimi terminami procesowymi. Oznacza to, że w przypadku wpływu wniosku do sądu przepisy nakazują przeprowadzenie rozprawy, która powinna się odbyć w czasie nie dłuższym niż 14 dni od daty złożenia wniosku do sądu.

Przepisy prawa przewidują również możliwość ustanowienia pełnomocnika z urzędu, nawet bez złożenia takiego wniosku, jeżeli chory nie jest w stanie tego uczynić, a sąd uzna, że jest to konieczne w danej sprawie.

Ponadto sąd, przed wydaniem ostatecznej decyzji ma obowiązek uzyskać opinię jednego lub kilku lekarzy psychiatrów. Co więcej, biegłym nie może być osoba, która uczestniczyła w podjęciu decyzji o przyjęciu do szpitala lub odmowie wypisania osoby chorej psychicznie ze szpitala psychiatrycznego.

Warto wiedzieć, że jeżeli osoba psychicznie chora, która ma być poddana badaniu przez biegłego, odmawia stawienia się we wskazanym miejscu lub w inny sposób uchyla się od tego badania, sąd może zarządzić zatrzymanie i przymusowe doprowadzenie tej osoby przez Policję do wskazanego miejsca.

Od postanowienia sądu opiekuńczego stronom, zarówno wnioskodawcy jak i uczestnikom przysługuje apelacja.

Zapoznaj się też z artykułem dotyczącym możliwości ubezwłasnowolnienia. 

Podsumowując, istnieją możliwości prawne umieszczenia osoby chorej bez jej zgody w DPS przy spełnieniu szeregu przesłanek. Co więcej, przepisy nie pozostają obojętne na los chorego, bowiem zagwarantowano chorym szereg praw zanim wbrew swojej woli zostaną pensjonariuszami Domu Opieki Społecznej.

icon
Jeśli masz pytania, potrzebujesz indywidualnej konsultacji napisz do mnie na adres:

kancelaria@klemba.pl

Photo by Elena Mozhvilo on Unsplash

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments