Przeprowadzenie wywiadu środowiskowego w toku postępowania rozwodowego jest praktyką dość częstą.

W tym wpisie chciałabym przedstawić:

  1. kiedy taki wywiad środowiskowy może zostać zarządzony,
  2. ile kosztuje wywiad środowiskowy,
  3. jak wygląda wywiad środowiskowy w praktyce,
  4. jaki ma wpływ wywiad środowiskowy na rozwód.

I. Kiedy wywiad środowiskowy jest przeprowadzany w trakcie rozwodu?

Zlecenie przez sąd wywiadu środowiskowego następuje na podstawie przepisu art. 434 kodeksu postępowania cywilnego, który stanowi:

sąd może zarządzić przeprowadzenie przez wyznaczoną osobę wywiadu środowiskowego w celu ustalenia warunków, w których żyją i wychowują się dzieci stron.

Z tego wynika, że wywiad ten nie jest obowiązkowy: sąd może, ale nie musi zarządzić jego przeprowadzenia.

Najczęściej będzie miał on miejsce, gdy strony postępowania rozwodowego posiadają małoletnie dzieci.

Wówczas zachodzi potrzeba zbadania ich  warunków bytowo-wychowawczych.

Ową wyznaczoną osobą do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego jest najczęściej kurator sądowy.

Z doświadczenia wiem, że w niektórych przypadkach sądy odstępują od wywiadów środowiskowych i poprzestają na zeznaniach świadka/świadków na okoliczność sytuacji wychowawczej małoletnich dzieci i ich warunków mieszkaniowych.

Czasem jest to dobre rozwiązanie, a czasem nie, ponieważ strona przeciwna może podnieść zarzut stronniczości świadka i wnieść o powołanie własnych środków dowodowych na tę okoliczność, co przedłuża postępowanie, a sąd i tak ma otwartą możliwość do zarządzenia wywiadu środowiskowego.

Co ważne, zeznania w/w świadków stanowią element materiału dowodowego postępowania w sprawie o rozwód. Natomiast wywiad kuratora w większości wypadków jest dopuszczany jeszcze przed wyznaczeniem terminu pierwszej rozprawy (wywiad środowiskowy jest zatem elementem przygotowującym postępowanie dowodowe).

II. Ile kosztuje wywiad środowiskowy?

Koszt przeprowadzenia wywiadu środowiskowego to najczęściej kwota 75,00zł.

III. Jak wygląda wywiad środowiskowy w praktyce?

Wywiad jest przeprowadzany w miejscu zamieszkania dzieci stron.

Kurator najczęściej nie zapowiada swojej wizyty.

Jeśli nikogo nie zastanie pod wskazanym adresem – może zostawić swoje dane, aby umożliwić umówienie następnego terminu spotkania.

Celem wywiadu jest ustalenie warunków, w których żyją i wychowują się dzieci stron. To z kolei oznacza, że kurator będzie oglądał mieszkanie, rozmawiał z dziećmi i rodzicami – zazwyczaj osobno.

Pytania będą dotyczyły, np. tego kto głównie zajmuje się dzieckiem, ile czasu poświęca się dziecku, kto zaprowadza i odbiera je ze szkoły, z kim odrabia prace domowe, z kim i jak spędza czas wolny.

            W sprawozdaniu kurator uwzględnia takie okoliczności jak:

  • warunki mieszkaniowe(jak utrzymane jest mieszkanie, jak dzieci są ubrane, czy posiadają oddzielny pokój, czy mają miejsce do spania, spożywania posiłków, nauki itp.),
  • podstawowe informacje o rodzinie(np. wykształcenie rodziców dziecka, wysokość wynagrodzenia, informacja o karalności, stan zdrowia itp.),
  • dane małoletnich(m.in. wiek, informacja dotycząca szkoły, stanu zdrowia itp.),
  • informacje o środowisku rodzinnym(m.in. krótkie informacje dotyczące związku stron).

Sprawozdanie z wywiadu środowiskowego zawiera również wnioski końcowe, które mogą dotyczyć, np. kwestii powierzenia/pozbawienia/ograniczenia wykonywania władzy rodzicielskiej nad dziećmi.

IV. Jaki ma wpływ wywiad środowiskowy na rozwód?

De facto sprawozdanie kuratora środowiskowego jest dla Sądu opinią (wskazówką) w zakresie warunków bytowo-wychowawczych dzieci stron.

Wskazałam już wcześniej, że jest to element przygotowujący postępowanie dowodowe – w doktrynie przeważa stanowisko, iż sprawozdanie z wywiadu środowiskowego nie jest dowodem i nie może zastąpić postępowania dowodowego, ale może to postępowanie przygotować, dostarczając sądowi istotnych informacji, szczególnie w sytuacji, gdy strony nie stawiają się na rozprawy i nie zamierzają współpracować z sądem.

Tym samym nie należy przeceniać roli wywiadu środowiskowego, ale nie można go również lekceważyć.

Istotniejszy z pewnością będzie dowód z badania Opiniodawczego Zespołu Specjalistów Sądowych (OZSS). To właśnie on  może mieć zasadnicze znaczenie w kwestii powierzenia wykonywania władzy rodzicielskiej nad dzieckiem.

icon
Jeśli masz pytania, potrzebujesz pomocy, indywidualnej konsultacji napisz do mnie na adres:

kancelaria@klemba.pl

Dodaj komentarz

avatar
  Subscribe  
Powiadom o